به گزارش خبرگزاری حوزه، حجت‌الاسلام والمسلمین حمید ملکی در چهاردهمین جلسه هم‌اندیشی مدیران مدارس علمیه قم که در سالن جلسات امیرالمؤمنین(ع) مدرسه عالی دارالشفاء برگزار شد، با اشاره به برنامه‌ریزی برای برگزاری رزمایش «جانفدا» در قم، بر ضرورت حضور فعال حوزه و روحانیت در این برنامه تأکید کرد و افزود: این رزمایش که ۲۳ مهرماه، در قم برگزار خواهد شد، انتظار می‌رود علما، روحانیون، طلاب، اساتید، مدیران مدارس و خانواده‌های آنان با حضور منسجم و با نشان و پلاکارد مشخص مدارس علمیه در این حرکت مشارکت کنند.
قائم‌مقام حوزه علمیه قم، با بیان اینکه «جانفدا» نباید صرفاً به یک برنامه و همایش محدود شود، خاطرنشان کرد: جانفدا به‌معنای آمادگی برای حضور در میدان و فداکاری در مسیر ارزش‌های الهی است و باید این مفهوم به یک گفتمان در میان طلاب و روحانیون تبدیل شود.
حجت‌الاسلام والمسلمین ملکی، با اشاره به شرایط کنونی کشور و ضرورت حفظ آمادگی جبهه فرهنگی و اجتماعی، تصریح کرد: امروز با یک جنگ وجودی مواجه هستیم و حوزه و روحانیت، باید همچنان با حفظ روحیه مقاومت و حضور در میدان، از ارزش‌های اسلامی و ارزش‌های انقلاب دفاع کنند.
ضرورت آمادگی مدارس علمیه
برای آموزش غیرحضوری
قائم‌مقام حوزه علمیه قم با اشاره به احتمال غیرحضوری‌شدن فعالیت برخی مراکز آموزشی به‌دلیل مسائل مربوط به سوخت و انرژی، گفت: این احتمال از سوی مدیران مدارس جدی گرفته شود و از هم‌اکنون راهکارهایی برای کاهش آسیب‌های احتمالی و استمرار آموزش پیش‌بینی شود.
وی افزود: برخی مدیران به روش‌هایی دست یافته‌اند که در صورت غیرحضوری‌شدن دروس، کمترین آسیب را به روند آموزشی وارد می‌کند و لازم است این تجربیات در کارگروه‌های مدیران مدارس مورد بررسی و استفاده قرار گیرد.
تأکید بر استمرار حضور اجتماعی طلاب
حجت‌الاسلام والمسلمین ملکی، در ادامه با تقدیر از مدیران و طلابی که همچنان در قالب موکب‌ها و فعالیت‌های اجتماعی حضور دارند، بر ضرورت استمرار این فعالیت‌ها تأکید کرد و گفت: فرهنگ حضور اجتماعی طلاب و ارتباط آنان با مردم نباید متوقف شود.
وی حضور روحانیت در میدان‌های اجتماعی و در کنار مردم را یکی از جلوه‌های مسئولیت‌پذیری اجتماعی حوزه دانست و بر تقویت این روحیه در مدارس علمیه تأکید کرد.
استفاده مدیران مدارس از تجربیات یکدیگر
قائم‌مقام حوزه علمیه قم همچنین، بر ضرورت بهره‌گیری مدیران مدارس از تجربیات مدیران باسابقه تأکید کرد و گفت: مدیران می‌توانند در گروه‌های چندنفره به سراغ مدیران باسابقه بروند و از تجربیات آنان برای حل مسائل و چالش‌های مدارس خود استفاده کنند.
تهذیب و نشاط معنوی
محور گفت‌وگوی مدیران مدارس
وی با اشاره به محور اصلی این جلسه، گفت: لازم است موضوع تهذیب و فعالیت شوراهای تهذیب در مدارس بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد.
قائم‌مقام حوزه علمیه قم، تقویت نشاط معنوی طلاب، آموزش سبک و سیره طلبگی و ارتقای کیفیت ارتباط مدیران و اساتید با طلاب و خانواده‌های آنان را از جمله موضوعات مهم در این زمینه دانست و بر ضرورت برنامه‌ریزی جدی‌تر برای مسائل تربیتی و تهذیبی مدارس تأکید و خاطرنشان کرد: مدارس علمیه باید در کنار رشد علمی، زمینه تربیت طلابی عالم، جامع، مجاهد و برخوردار از نشاط معنوی را فراهم کنند.

  مدیر مدرسه سکان‌دار اصلی تربیت و تهذیب طلاب است
حجت‌الاسلام والمسلمین سیدمحمد واحدی، معاون تهذیب و تربیت حوزه علمیه قم، در نشست مدیران مدارس علمیه قم، با اشاره به ضرورت تقویت نگاه تربیتی در مدارس اظهار کرد: رویکرد اصلی در بررسی مسائل تهذیبی، باید تعالی‌محور باشد و در کنار شناسایی ضعف‌ها و کاستی‌ها، بیش از گذشته بر رشد، ارتقا و افزایش کیفیت فعالیت‌های تربیتی تمرکز شود.
وی افزود: بر اساس تأکیدات قائم‌مقام مدیر حوزه علمیه قم، مدیریت تربیتی مدرسه بر عهده مدیر است و مجموعه‌های مختلف از جمله معاون تهذیب، مشاوران، راهنمایان و تشکل‌های تربیتی، بازوان مدیر برای اعمال مدیریت تربیتی و تهذیبی در مدرسه به‌شمار می‌روند.
معاون تهذیب و تربیت حوزه علمیه قم، با تأکید بر ضرورت برنامه‌محورشدن فعالیت‌های تربیتی مدارس، گفت: همان‌گونه که برنامه آموزشی مدارس از پیش تدوین و برای سال تحصیلی آماده می‌شود، انتظار می‌رود برنامه تهذیبی و تربیتی نیز از سال قبل تدوین و در ابتدای سال تحصیلی آماده اجرا باشد.
وی افزود: برنامه جامع مدارس می‌تواند به‌عنوان محور اصلی فعالیت‌های تربیتی عمل کند و موضوعاتی مانند تشکیل و فعالیت شورای تهذیب را در خود جای دهد.
حجت‌الاسلام والمسلمین واحدی، با بیان اینکه تاکنون برنامه جامع ۳۱ مدرسه دریافت شده است، اظهار کرد: تلاش می‌شود بازخوردهای ارائه‌شده به این مدارس، با رویکرد تقویت و ارتقای برنامه‌ها و متناسب با جایگاه مدیران مدارس باشد تا این روند به یک گام رو به جلو در عرصه تربیتی تبدیل شود.
تأکید بر تثبیت معاونان تهذیب مدارس
معاون تهذیب و تربیت حوزه علمیه قم، همچنین بر ضرورت ثبات نیروهای تربیتی مدارس تأکید کرد و گفت: تاکنون ۳۸ مدرسه، نیروهای مرتبط با حوزه تهذیب و تربیت خود را معرفی کرده‌اند که این ظرفیت می‌تواند زمینه ارتباط و همکاری منسجم‌تر میان معاونت تهذیب و نیروهای تربیتی مدارس را فراهم کند.
حجت‌الاسلام والمسلمین واحدی، معاونان تهذیب، مسئولان دارالقرآن، مسئولان معارف و دیگر تشکل‌های خودجوش مدارس را از جمله ظرفیت‌های مهم تربیتی دانست و بر استفاده هماهنگ از این مجموعه‌ها برای پیشبرد برنامه‌های تهذیبی تأکید کرد.
فرهنگ آموزشی به فرهنگ تربیتی تبدیل شود
وی با انتقاد از غلبه نگاه صرفاً آموزشی در برخی فرآیندهای مدارس، گفت: مسئله اصلی، خود آموزش نیست؛ بلکه فرهنگی است که بر فضای آموزشی حاکم شده است. اگر این فرهنگ آموزشی به فرهنگ تربیتی تبدیل شود، بسیاری از مسائل موجود در مدارس تغییر خواهد کرد.
معاون تهذیب و تربیت حوزه علمیه قم تصریح کرد: تربیت باید به یک دغدغه اصلی در تصمیم‌گیری‌ها و برنامه‌ریزی‌های مدارس تبدیل شود و این موضوع، تنها با سخن‌گفتن محقق نمی‌شود؛ بلکه باید در کنش‌ها و برنامه‌های مدیران نیز نمود داشته باشد.
پیشنهاد تشکیل کارگروه مدیران
برای ارتقای فعالیت‌های تربیتی
حجت‌الاسلام والمسلمین واحدی همچنین پیشنهاد تشکیل کارگروهی از مدیران مدارس برای بررسی راهکارهای عملی ارتقای فعالیت‌های تهذیبی و تربیتی را مطرح کرد و گفت: لازم است مدیران مدارس در این کارگروه، تجربیات و راهکارهای عملی خود را در زمینه تربیت و تهذیب با یکدیگر به اشتراک بگذارند.
وی افزود: هدف از تشکیل این کارگروه، ارائه راهکارهای کاربردی و استفاده از تجربه مدیران برای تبدیل گفتمان «حوزه پیشرو و سرآمد» به برنامه‌های عملی در عرصه تهذیب و تربیت است.
معاون تهذیب و تربیت حوزه علمیه قم، با تأکید بر حمایت از این طرح، گفت: برای برگزاری این جلسات نیز زمینه تأمین اعتبارات مورد نیاز فراهم خواهد شد و انتظار می‌رود، مدیران مدارس مشارکت جدی در این کارگروه داشته باشند.
حجت‌الاسلام والمسلمین واحدی همچنین بر استمرار برنامه‌های مرتبط با ارتقای مدیریت مدارس تأکید کرد و گفت: اگر ستاد مربوط به موضوع تعالی و ارتقای مدیریت، برنامه‌های آموزشی و کاربردی برای مدیران برگزار کند، معاونت تهذیب نیز برای تأمین منابع مورد نیاز آن همکاری خواهد کرد.
وی در پایان بر ضرورت تقویت نگاه تربیتی در مدارس علمیه تأکید کرد و خواستار آن شد که مدارس حوزه علمیه قم، در عرصه تهذیب و تربیت نیز همچون عرصه علمی، به‌عنوان مجموعه‌هایی پیشرو و سرآمد شناخته شوند.

  افزایش ۵۰ درصدی ارسال آثار به جشنواره علامه حلی(قد)
حجت‌الاسلام والمسلمین حسن ترکاشوند، معاون پژوهش حوزه علمیه قم هم در این نشست، با تقدیر از حمایت مدیران مدارس از فعالیت‌های پژوهشی، اظهار کرد: با وجود محدودیت‌ها و کمبودهای موجود در حوزه پژوهش، حمایت مدیران موجب شده، فعالیت‌های پژوهشی در مدارس روند مطلوبی داشته باشد.
وی افزود: از مجموع مدارس علمیه قم، حدود ۴۷ تا ۴۸ مدرسه دارای مجله علمی هستند و ارزیابی این مجلات در حال انجام است تا علاوه بر استمرار فعالیت‌ها، زمینه ارتقای کیفی آنها نیز فراهم شود.
معاون پژوهش حوزه علمیه قم، با اشاره به رشد چشمگیر مشارکت طلاب در جشنواره علامه حلی(ره)، خاطرنشان کرد: سال گذشته بیش از 2 هزار اثر به این جشنواره ارسال شد؛ اما این تعداد در سال جاری به بیش از 3 هزار اثر افزایش یافته که نشان‌دهنده رشد حدود ۵۰ درصدی مشارکت پژوهشی طلاب است.
حجت‌الاسلام والمسلمین ترکاشوند در ادامه، با اشاره به اجرای طرح تحقیق پایانی برای طلاب پایه ششم، گفت: با وجود اینکه سال گذشته نخستین سال اجرای الزامی این طرح برای طلاب پایه ششم بود و بخشی از آموزش‌ها نیز به‌صورت غیرحضوری انجام شد، تقریباً اکثر مدارس توانستند تحقیقات پایانی طلاب را به سرانجام برسانند و نمرات مربوطه را ثبت کنند.
معاون پژوهش حوزه علمیه قم همچنین از تدوین تقویم تحقیق پایانی برای سال تحصیلی جدید خبر داد و گفت: این تقویم به مدارس ابلاغ خواهد شد و لازم است، مدیران و معاونان پژوهش، روند انجام تحقیقات پایانی را بر اساس زمان‌بندی تعیین‌شده ساماندهی کنند تا طلاب بتوانند حداکثر تا خرداد یا تیرماه تحقیقات خود را تحویل دهند.
مدارس قم برای بزرگداشت «امام شهید(قد)»
برنامه پژوهشی برگزار کنند
حجتالاسلام والمسلمین ترکاشوند، با اشاره به در پیش‌بودن سالگرد شهادت «امام شهید» بر ضرورت نقش‌آفرینی مدارس علمیه در تبیین ابعاد شخصیتی و خدمات وی تأکید کرد.
وی اظهار کرد: حوزه علمیه در حال برنامه‌ریزی برای برگزاری یک همایش بین‌المللی در دو سال آینده به‌منظور بزرگداشت امام شهید(قد) است؛ اما این موضوع نباید مانع از اجرای برنامه‌های علمی و پژوهشی در مدارس در ماه‌های پیش‌رو شود.
معاون پژوهش حوزه علمیه قم، از مدیران مدارس خواست با حمایت از معاونان پژوهش، در ماه‌های آینده نشست‌هایی را با محوریت معرفی شخصیت، اندیشه و خدمات امام شهید برگزار کنند و آثار این نشست‌ها برای تدوین یک ویژه‌نامه پژوهشی گردآوری شود.
پژوهش مدارس در شرایط بحرانی تعطیل نشود
وی با اشاره به احتمال بروز شرایط بحرانی و احتمال غیرحضوری‌شدن فعالیت‌های آموزشی به‌دلیل مسائل مرتبط با انرژی، از تدوین دستورالعمل اجرایی برای استمرار برنامه‌های پژوهشی مدارس در شرایط بحران خبر داد و گفت: این دستورالعمل با هدف جلوگیری از تعطیلی فعالیت‌های پژوهشی در شرایط اضطراری تدوین شده است تا در صورت بروز بحران، برنامه‌های ضروری پژوهشی مدارس شناسایی و در دستور کار قرار گیرد.
حجت‌الاسلام والمسلمین ترکاشوند در پایان تأکید کرد: حتی در شرایطی که فعالیت‌های آموزشی به‌صورت غیرحضوری دنبال شود، برنامه‌های پژوهشی نباید به‌طور کامل متوقف شود و لازم است، فعالیت‌های اولویت‌دار با سازوکار مشخص استمرار پیدا کند.

  انجام مصاحبه بیش از ۹۰۰ متقاضی تحصیل در مدارس علمیه قم
حجت‌الاسلام والمسلمین همتیان، معاون آموزش حوزه علمیه قم هم در نشست مدیران مدارس علمیه قم اظهار کرد: در مجموع یک‌‌هزار و ۴۰۷ نفر در سامانه آموزش ستاد، قم را به‌عنوان اولویت نخست خود برای تحصیل انتخاب کرده‌اند که تاکنون ۹۰۸ نفر از آنان در فرآیند مصاحبه شرکت کرده‌اند.
معاون آموزش حوزه علمیه قم افزود: از مجموع مصاحبه‌شدگان، ۵۹۹ نفر مربوط به گروه نخست، ۱۹۷ نفر مربوط به گروه دوم و ۱۱۲ نفر مربوط به گروه سوم بوده‌اند و تاکنون ۷۳۱ نفر نیز در مدارس برای تحصیل مستقر شده‌اند.
وی با بیان اینکه آمار پذیرش امسال با وجود تأخیر حدود دوماهه در آغاز فرآیند پذیرش قابل قبول است، گفت: با اعلام نتایج کنکور، مراجعات مرتبط با پذیرش داوطلبان دارای دیپلم افزایش یافته و احتمال تغییر در آمار نهایی پذیرش وجود دارد.
حجت‌الاسلام والمسلمین همتیان، با اشاره به مکاتبه انجام‌شده با مدارس علمیه برای دریافت فهرست نهایی پذیرش، از مدیران خواست در ارسال این فهرست‌ها تسریع کنند تا فرآیندهای بعدی در بخش‌های مختلف حوزه نیز بدون تأخیر انجام شود.
وی همچنین درباره صدور حکم تدریس برای اساتید مجرد، گفت: بر اساس مصوبه شورای‌عالی حوزه، تأهل یکی از شرایط صدور حکم تدریس است؛ اما با پیگیری‌های انجام‌شده، استثنایی برای این موضوع در نظر گرفته شده است.
معاون آموزش حوزه علمیه قم افزود: بر اساس این سازو کار، در مواردی که قائم‌مقام حوزه علمیه قم و قائم‌مقام مدیر حوزه‌های علمیه کشور تشخیص دهند، امکان صدور مجوز تدریس برای استاد مجرد نیز فراهم خواهد شد.
وی با اشاره به پیگیری‌های انجام‌شده برای اجرای این مصوبه، خاطرنشان کرد: فرآیند صدور احکام برخی از این افراد در حال پیگیری است و تلاش می‌شود، این موضوع با هماهنگی و سرعت بیشتری به نتیجه برسد.