تهذیب نفس، فقه جواهری بصیرت انقلابی و فرهنگ جهاد
ارکان اساسی حوزه علمیه تراز انقلاب از نگاه آیتالله خاتمی
آیتالله سیداحمد خاتمی، عضو فقهای شورای نگهبان و استاد دروس خارج حوزه علمیه قم در گفتوگو با هفتهنامه «افق حوزه»، به تبیین دیدگاههای راهبردی امام راحل و رهبر شهید امام خامنهای(قد) پیرامون ارکان بنیادین حوزه علمیه و شاخصههای «طلبه تراز انقلاب» پرداخته است. بهباور ایشان، تهذیب نفس، «جانمایه» تمامی مسئولیتهای حوزوی است؛ چراکه حوزهها عهدهدار سازندگی معنوی جامعهاند و آنکس که سودای گسستن غل و زنجیر از پای مردم دارد، خود باید پیش از هر چیز، از بند علایق دنیوی آزاد باشد. در عرصه اجتهاد و نوآوری، بقای دیانت در گروی اهتمام علمی حوزههاست؛ همان «فقه جواهری» که امام راحل بر آن پای میفشرد؛ چراکه نوآوری اصیل، تلاشی هوشمندانه در تقابل با بدعتگذاری است. در ساحت بصیرت سیاسی، طلبهای که میان دین و سیاست تفکیک قائل شود، در تراز انقلاب نیست و شایستگی سخنگویی دین را ندارد. روحیه جهادی، فرهنگ اصیل قرآن و اهلبیت(ع) است که با راحتطلبی و عافیتجویی در تعارض کامل است؛ از اینرو باید با ارائه الگوهای تراز، این روحیه در نسل نوپدید حوزوی نهادینه گردد. در نهایت، مدیریت کارآمد و شناخت دقیق خلأهای معرفتی، شاخص تحقق اهداف حوزوی است؛ رسالتی که غایت آن، تبیین ناب دین و تمهید مقدمات برای طلوع تمدن مهدوی است. آنچه در پی میآید، مشروح این گفتوگو است.
زندگینامه آیتاللهالعظمی سید موسی شبیری زنجانی(قد)
آیتاللهالعظمی سید موسی شبیری زنجانی(قد)، از مراجع عالیقدر تقلید و از اساتید تراز اول دروس خارج فقه و اصول در حوزه علمیه قم بودند. ایشان که از ارکان علمی حوزه محسوب میشدند، در زمره فقهای نامداری بودند که پس از رحلت حضرت آیتالله اراکی(قد)، از سوی جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، به عنوان مرجع واجد شرایط و جایزالتقلید معرفی شدند. آن فقیه وارسته، دوران تحصیل خود را در دو قطب علمی قم و نجف سپری کردند و در محضر بزرگان عصری چون حضرات آیات؛ سیدحسین بروجردی، سیدابوالقاسم خویی و سیدمحمد داماد(ره) تلمذ نمودند. حضرت آیتالله شبیری زنجانی(قد) با رویکردی دقیق در مبانی فقهی، در پذیرش خبر واحد، احتیاطی عالمانه پیشه میکردند و از منظر تخصصی در علمِ رجال، صاحبنظری بیبدیل بودند؛ چنانکه اثر پژوهشی گرانسنگ ایشان بر «رجال نجاشی»، همواره از منابع فاخر علمی به شمار میرفت. ایشان همچنین، میراثدارِ سیره و جایگاهِ پدر بزرگوارشان، آیتالله سیداحمد زنجانی(ره)، در مقام امامت جماعت در حرم مطهر حضرت فاطمه معصومه(س) بودند؛ یادی که در خاطره مؤمنین و زائرین آن حریم قدسی، جاودان خواهد ماند. متنِ پیشرو، خلاصهای از زندگینامه پربار مرجع عالیقدر جهان تشیع، حضرت آیتاللهالعظمی سید موسی شبیری زنجانی(قد) است که تقدیم میگردد.
پاسخگویی به نیازهای معاصر در گرو تخصصیسازی فقه
آیتالله رجبی
آیتالله محمود رجبی در آیین آغاز سال تحصیلی مجتمع عالی حوزوی تربیت مدیر و مدرس، با بازخوانی جامع آیه مبارکه نَفْر [وَمَا کَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِیَنْفِرُوا کَافَّةً فَلَوْلَا نَفَرَ مِنْ کُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طَائِفَةٌ لِیَتَفَقَّهُوا فِیالدِّینِ وَلِیُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذَا رَجَعُوا إِلَیْهِمْ لَعَلَّهُمْ یَحْذَرُونَ] این آیه را منشور وظایف حوزههای علمیه دانست و به تبیین مراحل تفقه در دین پرداخت.
دروس خارج فقه معاصر «جهاد و مقاومت» راهاندازی میشود
مرکز فقه معاصر برای راهاندازی دروس فقهی اجتهادی در موضوعات جدید جهاد و دفاع از میان طلاب و روحانیون حوزههای علمیه فراخوان داد.
پاسخگویی به نیازهای معاصر در گرو تخصصیسازی فقه
آیتالله رجبی
آیتالله محمود رجبی در آیین آغاز سال تحصیلی مجتمع عالی حوزوی تربیت مدیر و مدرس، با بازخوانی جامع آیه مبارکه نَفْر [وَمَا کَانَ الْمُؤْمِنُونَ لِیَنْفِرُوا کَافَّةً فَلَوْلَا نَفَرَ مِنْ کُلِّ فِرْقَةٍ مِنْهُمْ طَائِفَةٌ لِیَتَفَقَّهُوا فِیالدِّینِ وَلِیُنْذِرُوا قَوْمَهُمْ إِذَا رَجَعُوا إِلَیْهِمْ لَعَلَّهُمْ یَحْذَرُونَ] این آیه را منشور وظایف حوزههای علمیه دانست و به تبیین مراحل تفقه در دین پرداخت.

