قائممقام مدیر حوزه علمیه قم
ایستادگی عامل عزت و اقتدار است
نشست چهارم از سلسله نشستهای علمی «اخلاق مقاومت» با موضوع «مبانی وحیانی و الزامات قرآنی در اخلاق مقاومت» بههمت بنیاد علمی فرهنگی هاد در شهر مقدس قم برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری حوزه، در این نشست، حجتالاسلام والمسلمین حمید ملکی قائممقام مدیر حوزه علمیه قم، با تبیین ابعاد قرآنی و اخلاقی مقاومت، صبر و استقامت را از بنیادیترین ارکان ایمان دانست و اظهار کرد: مقاومت تنها به حضور در میدان نبرد محدود نمیشود؛ بلکه هرگونه ایستادگی در برابر دشمن، هوای نفس، وسوسههای شیطانی و حفظ ارزشهای الهی، جلوهای از مقاومت و استقامت است.
وی با اشاره به اینکه صبر، حقیقت ایمان و ریشه پایداری انسان مؤمن است، گفت: کسی که بتواند در برابر معصیت، سختیها و طاعت الهی استقامت کند، به ملکهای اخلاقی دست یافته که قرآن از آن بهعنوان ایمان راسخ و پایدار یاد میکند.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی، با بیان اینکه ایمان به آخرت، از مهمترین پشتوانههای مقاومت است، اظهار کرد: اگر انسان مبنای اخلاقی و باور به آخرت نداشته باشد، نمیتواند در مسیر حق ایستادگی کند و در برابر فشارها و سختیها مقاومت داشته باشد.
وی در ادامه با اشاره به آیه ۳۰ سوره روم، این آیه را از مهمترین مبانی فطری مقاومت دانست و گفت: «خداوند در این آیه میفرماید: «فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفًا فِطْرَتَاللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا...؛ یعنی انسان باید با تمام وجود، توجه و حضور قلب به دین الهی روی آورد.»
قائم مقام مدیر حوزه علمیه قم افزود: اسلام تنها، مجموعهای از احکام عبادی نیست؛ بلکه همه بایدها و نبایدها و قوانین فردی و اجتماعی را در بر میگیرد و برای تحقق حیات طیبه انسانی یعنی حیاتی فراتر از زیست عادی بشر آمده است.
وی با تبیین مفهوم فطرت در قرآن تصریح کرد: خداوند انسان را بهگونهای آفریده که هم حقیقت را درک میکند و هم بهخوبیها گرایش دارد. انسان فطرتاً اخلاقی، معنوی، الهی و حقیقتطلب است و میل به عزت، کرامت، کمال و جاودانگی در وجود او نهادینه شده است.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی، با اشاره به دیدگاه علامه طباطبایی(ره) گفت: علامه طباطبایی معتقد است هر خواستهای که در وجود انسان قرار داده شده، مابهازای واقعی در عالم خارج دارد؛ از اینرو انسان فطرتاً در پی قرب الهی، رضوان و کمال مطلق است.
وی در ادامه، موانع مسیر سعادت و مقاومت را مورد توجه قرار داد و افزود: گرایشهای مادی مانند شهوت، دنیاطلبی، لذتجویی، تطمیع و وسوسههای نفسانی، از مهمترین موانع حرکت انسان به سوی کمال هستند.
این استاد حوزه علمیه خاطرنشان کرد: انسان برای عبور از این موانع، نیازمند ایمان مستحکم و گرایشی قوی است؛ گرایشی که خداوند در فطرت او قرار داده است. اگر انسان در برابر گناه تسلیم شود و آن را تکرار کند، ذائقه معنوی او تغییر میکند و قدرت تشخیص حق از باطل را از دست میدهد. رسیدن به سعادت و کمال، بدون مقاومت و استقامت ممکن نیست و انسان باید بتواند در برابر خواهشهای نفسانی و فشارهای بیرونی «نه» بگوید.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی، همچنین با اشاره به سوره مبارکه محمد(ص)، جبهه حق و باطل را در قرآن کاملاً روشن توصیف کرد و گفت: قرآن، جبهه باطل را کسانی میداند که مردم را از راه خدا بازمیدارند و در مقابل، جبهه ایمان کسانی هستند که ایمان را با عمل صالح همراه میکنند.
وی افزود: سنت الهی بر نصرت مؤمنان استوار است و هر جا ایمان، استقامت و توکل وجود داشته باشد، نصرت الهی نیز محقق خواهد شد.
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم در پایان، با تأکید بر ضرورت حفظ روحیه مقاومت در جامعه اسلامی، خاطرنشان کرد: انس با قرآن، تقویت ایمان و حفظ روحیه استقامت، مهمترین عوامل عزت و اقتدار امت اسلامی است.
وی با اشاره به اینکه صبر، حقیقت ایمان و ریشه پایداری انسان مؤمن است، گفت: کسی که بتواند در برابر معصیت، سختیها و طاعت الهی استقامت کند، به ملکهای اخلاقی دست یافته که قرآن از آن بهعنوان ایمان راسخ و پایدار یاد میکند.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی، با بیان اینکه ایمان به آخرت، از مهمترین پشتوانههای مقاومت است، اظهار کرد: اگر انسان مبنای اخلاقی و باور به آخرت نداشته باشد، نمیتواند در مسیر حق ایستادگی کند و در برابر فشارها و سختیها مقاومت داشته باشد.
وی در ادامه با اشاره به آیه ۳۰ سوره روم، این آیه را از مهمترین مبانی فطری مقاومت دانست و گفت: «خداوند در این آیه میفرماید: «فَأَقِمْ وَجْهَکَ لِلدِّینِ حَنِیفًا فِطْرَتَاللَّهِ الَّتِی فَطَرَ النَّاسَ عَلَیْهَا...؛ یعنی انسان باید با تمام وجود، توجه و حضور قلب به دین الهی روی آورد.»
قائم مقام مدیر حوزه علمیه قم افزود: اسلام تنها، مجموعهای از احکام عبادی نیست؛ بلکه همه بایدها و نبایدها و قوانین فردی و اجتماعی را در بر میگیرد و برای تحقق حیات طیبه انسانی یعنی حیاتی فراتر از زیست عادی بشر آمده است.
وی با تبیین مفهوم فطرت در قرآن تصریح کرد: خداوند انسان را بهگونهای آفریده که هم حقیقت را درک میکند و هم بهخوبیها گرایش دارد. انسان فطرتاً اخلاقی، معنوی، الهی و حقیقتطلب است و میل به عزت، کرامت، کمال و جاودانگی در وجود او نهادینه شده است.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی، با اشاره به دیدگاه علامه طباطبایی(ره) گفت: علامه طباطبایی معتقد است هر خواستهای که در وجود انسان قرار داده شده، مابهازای واقعی در عالم خارج دارد؛ از اینرو انسان فطرتاً در پی قرب الهی، رضوان و کمال مطلق است.
وی در ادامه، موانع مسیر سعادت و مقاومت را مورد توجه قرار داد و افزود: گرایشهای مادی مانند شهوت، دنیاطلبی، لذتجویی، تطمیع و وسوسههای نفسانی، از مهمترین موانع حرکت انسان به سوی کمال هستند.
این استاد حوزه علمیه خاطرنشان کرد: انسان برای عبور از این موانع، نیازمند ایمان مستحکم و گرایشی قوی است؛ گرایشی که خداوند در فطرت او قرار داده است. اگر انسان در برابر گناه تسلیم شود و آن را تکرار کند، ذائقه معنوی او تغییر میکند و قدرت تشخیص حق از باطل را از دست میدهد. رسیدن به سعادت و کمال، بدون مقاومت و استقامت ممکن نیست و انسان باید بتواند در برابر خواهشهای نفسانی و فشارهای بیرونی «نه» بگوید.
حجتالاسلام والمسلمین ملکی، همچنین با اشاره به سوره مبارکه محمد(ص)، جبهه حق و باطل را در قرآن کاملاً روشن توصیف کرد و گفت: قرآن، جبهه باطل را کسانی میداند که مردم را از راه خدا بازمیدارند و در مقابل، جبهه ایمان کسانی هستند که ایمان را با عمل صالح همراه میکنند.
وی افزود: سنت الهی بر نصرت مؤمنان استوار است و هر جا ایمان، استقامت و توکل وجود داشته باشد، نصرت الهی نیز محقق خواهد شد.
قائممقام مدیر حوزه علمیه قم در پایان، با تأکید بر ضرورت حفظ روحیه مقاومت در جامعه اسلامی، خاطرنشان کرد: انس با قرآن، تقویت ایمان و حفظ روحیه استقامت، مهمترین عوامل عزت و اقتدار امت اسلامی است.