اجلاسیه رؤسای شوراهای استانی حوزههای علمیه، با حضور اعضای شورایعالی حوزههای علمیه، با هدف همفکری و تعامل به منظور تبیین راههای استفاده بهینه از ظرفیتهای این شوراها برگزار شد و حاضرین به بیان دغدغهها، چالشها، مشکلات و تجربیات موفق خود پرداختند.
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی شورایعالی حوزههای علمیه، اجلاسیه رؤسای شوراهای حوزههای علمیه در استانها با حضور اعضای شورایعالی حوزههای علمیه، 3 دیماه در سالن همایشهای مجتمع فرهنگی اقامتی ولایت مشهد مقدس برگزار شد.
بهجز تحصیل رضای خدا نباید هدف دیگری داشته باشیمدر این اجلاسیه، آیتالله محمدمهدی شبزندهدار، دبیر شورایعالی حوزههای علمیه، در تبیین هدف از برگزاری این مراسم، اظهار کرد: غرض از تشکیل این جلسه، در حقیقت بالندهترشدن شوراهای استانی و همچنین شورایعالی حوزههای علمیه است.
وی افزود: در این جلسه لازم است به وظایف و اختیارات شوراهای استانی توجه شود تا ببینیم، چهمقدار از اهداف و آرمانهای ایجاد این شوراها محقق شده و چه پیشنهاداتی برای بالندهترشدن آنها وجود دارد.
دبیر شورایعالی حوزههای علمیه بیان کرد: خداوند متعال در قرآن میفرماید: [هُوَ الَّذِی خَلَقَ السَّماواتِ وَالْأَرْضَ فِی سِتَّةِ أَیَّامٍ وَکانَ عَرْشُهُ عَلَى الْماءِ لِیَبْلُوَکُمْ أَیُّکُمْ أَحْسَنُ عَمَلاً]. همچنین میفرماید: [إِنَّا جَعَلْنا ما عَلَى الْأَرْضِ زِینَةً لَها لِنَبْلُوَهُمْ أَیُّهُمْ أَحْسَنُ عَمَلاً] و [الَّذِی خَلَقَ الْمَوْتَ وَالْحَیاةَ لِیَبْلُوَکُمْ أَیُّکُمْ أَحْسَنُ عَمَلاً].
وی ادامه داد: بر اساس این سه آیه مبارکه، انتظار خدای متعال این است که ما «اَحسَنُ عَمَلا» باشیم؛ بنابراین «حُسن عَمَل» هم کفایت نمیکند و باید کاری کنیم که در سنجش اعمال، در کارنامه ما نوشته شود: «هُوَ اَحسَنُ عَمَلا».
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، در تبیین راهکار «اَحسَنُ عَمَلاً»شدن بیان کرد: برای «اَحسَنُ عَمَلا» شدن، هدف و نیتی بهجز تحصیل رضای خدای متعال نباید باشد. اولین شرط لازم برای «اَحسَن» شدن یک عمل، پیراستگی از ریاست. انسان باید وظیفه خود را بشناسد و برای خدا به آن وظیفه قیام کند.
وی با اشاره به این حدیث پیامبر اکرم(ص) که «إنَّ اللّه َ تَعالى یُحِبُّ إذا عَمِلَ أحَدُکُم عَمَلاً أن یُتقِنَهُ»، اضافه کرد: انسان باید دقت کند که تا جای ممکن، عمل او از نواقص پیراسته باشد؛ بنابراین ملاک باید این باشد که آنطور که مسئولیتها اقتضا میکند، وظایف انجام شود.
آیتالله شبزندهدار در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به نظرسنجی انجامشده از اعضای شوراهای استانی حوزههای علمیه، پنج مسئله زیر را از مهمترین آسیبهای عنوانشده توسط اعضای شوراهای استانی برشمرد:
1) فقدان ابزارهای نظارتی و اجرایی مؤثر؛ 2) ترکیب نامناسب اعضا؛ 3) شخصمحوری و وجودنداشتن فضای گفتوگوی آزاد؛ 4) ضعف در فرایندها از جمله برگزاری نامنظم جلسات، عدم پیگیری مصوبات و انجامنشدن کارشناسی لازم؛ 5) تمرکز بر امور عمرانی و جزئی بهجای پرداختن به مسائل کلان حوزه.
وی در پایان سخنان خود خواستار ارائه صریح پیشنهادات و نقطهنظرات توسط رؤسای شوراهای استانی شد.
همه مطالبات رؤسای شوراهای استانی مورد بررسی قرار خواهد گرفتآیتالله علیرضا اعرافی، مدیر حوزههای علمیه کشور نیز با اشاره به وظیفه خطیر حوزههای علمیه در عصر حاضر اظهار کرد: در دنیای پیچیدهای قرار داریم که هم باید تراث حوزه حفظ شود و هم پاسخگوی بینهایت مسئله جدید باشیم. برای ما بسیار مهم است که نمایندگان ولیفقیه و مسئولین شوراهای استانی، کار حوزه علمیه را کار خود بدانند و در اولویت اول خود قرار دهند؛ چراکه ما اولا و بالذات روحانی هستیم.
مدیر حوزههای علمیه، با اشاره به مصوبات شورایعالی و طرحهای مرکز مدیریت حوزههای علمیه، خاطرنشان کرد: مطئمن باشید آنچه در شورا تصویب شده و در مدیریت دنبال میشود، بهقدر وُسع، کارهای مطالعاتی روی آن صورت گرفته است.
وی با بیان اینکه تمامی نکاتی که توسط رؤسای شوراهای استانی حوزههای علمیه مطرح شد، مورد بررسی قرار خواهد گرفت، تصریح کرد: همه مطالبات را در جلسه شورای معاونان بررسی خواهیم کرد و تقاضا داریم که اگر نکتهای وجود دارد، حتماً منعکس شود.
عضو شورایعالی حوزههای علمیه در ادامه، به تبیین برخی از اقدامات مدیریت حوزههای علمیه در موضوعات مختلف از جمله طرح امین، کارویژههای روحانیت، طرح آمایش، تقویت مساجد و اثرگذاری در متون تحصیلی آموزش و پرورش، پرداخت.
متأسفانه کمتر به چالشهای اساسی پرداخته شده است
آیتالله جواد مروی، دبیر دوم شورایعالی حوزههای علمیه نیز، با بیان اینکه شوراهای استانی ظرفیت بسیار مهمی برای تدبیر شئون روحانیت در استانها دارند، افزود: شوراهای استانی ظرفیت مهمی برای رصد عملکرد حوزه علمیه و مدیر استان دارند.
وی مطلوبنبودن خروجی شوراهای استانی و توجیهنبودن مسئولین این شوراها نسبت به برخی از سیاستگذاریها و تصمیمات گرفتهشده را علت برگزاری این اجلاسیه عنوان کرد و ادامه داد: متأسفانه مصوبات شوراهای استانی بیشتر حول مسائل اجرایی است و کمتر به چالشهایی که حوزههای علمیه استان با آن موجهاند، پرداخته شده است.
دبیر دوم شورایعالی حوزههای علمیه ابراز امیدواری کرد: امیدواریم این جلسه آغازی باشد برای ادامه همفکریها برای اینکه بتوانیم، مسیر رشد حوزههای علمیه را بهتر بپیماییم.
وی با اشاره به موج خیزش و طرفداری از اسلام، مکتب تشیع و انقلاب اسلامی ایران در نقاط مختلف جهان، ابراز کرد: اگر بتوانیم از مشکلات اقتصادی و دیگر مسائل عبور کنیم، وضعیت جدیدی را در دنیا شاهد خواهیم بود.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم خاطرنشان کرد: ما باید نیروهای قابلی را برای رسالت جهانی حوزههای علمیه تربیت کنیم.
وی با بیان اینکه من کاری مهمتر از تدبیر شئون روحانیت نمیدانم، خطاب به رؤسای شوراهای استانی گفت: از شما تشکر میکنم که با وجود گرفتاریهای مختلف، اولویت را تدبیر شئون حوزه میدانید.
استاد حوزه علمیه قم، با بیان اینکه یکی از مسائل مهم حوزههای علمیه، مسئله جذب است، اذعان کرد: متأسفانه کمتر دیدیم که شوراهای استانی در این خصوص راهکارهایی ارائه داده و مصوباتی داشته باشند.
وی افزود: سال گذشته از یکی از مدارس غیرانتفاعی قم که معدل دانشآموزانش حدود 19 بود، 50 نفر وارد حوزه علمیه شدند و این یک تجربه موفق است که باید بومیسازی شود.
آیتالله مروی با اشاره به لزوم آسیبشناسی طرح تبلیغی امین، از تهیه گزارشی برای بررسی مشکلات طرح امین خبر داد و ابراز کرد: یکی از وظایف شوراهای استانی این است که مدیر استان برای تعیین معاونان خود، ابتدا باید تأیید شورای استانی را بگیرد؛ بنابراین این مسئله موکول به خود عزیزان است و اگر نکتهای وجود دارد، باید همانجا نسبت به آن بحث کنید.
دبیر دوم شورایعالی حوزههای علمیه، با اشاره به سیاست شورایعالی در واسپاری امور به استانها گفت: تاکنون واسپاریهای بزرگی انجام شده است؛، اما برخی باید دوباره بررسی شوند؛ چون نتیجه مطلوبی نداشتهاند.
شوراهای استانی ذیل مدیریت حوزه تعریف میشوند نه شورایعالیآیتالله سیدمحمد غروی، عضو شورایعالی حوزههای علمیه نیز در این اجلاسیه، با اشاره به جایگاه شوراهای استانی ابراز کرد: باید توجه داشته باشیم که شورای استانی در مجموعه مدیریت حوزه تعریف میشود نه شورایعالی و اگر تاکنون جلسه مشترکی برگزار نشده، از همین رو بوده است.
وی خطاب به مسئولان شوراهای استانی اظهار کرد: مسئولان شوراهای استانی باید با سایر اعضا تعامل داشته باشند و زمینه را برای اظهار نظر دیگر اعضا فراهم کنند.
عضو شورایعالی حوزههای علمیه افزود: استان در دستان شماست. باید بدانید که چه کمبودهایی دارید و برای جبران آن برنامهریزی کنید. انتظار نداشته باشید که کسی از بیرون مشکلات شما را حل کند. تجربه نشان داده است که خداوند به کسانی که فعالانه عمل کنند، کمک میکند و خیرین نیز به کمک آنها میآیند.
حوزه علمیه هیچگاه درخشش کنونی را نداشته استوی با بیان اینکه حوزه علمیه هیچگاه درخشش کنونی را نداشته است، گفت: در فقه، اصول، فلسفه و کلام فضلای خوبی داریم و حوزه علمیه اکنون بسیار فاخر است. باید همواره شرایط را رصد کنیم و اگر نیاز است، در مصوبات اصلاحاتی انجام دهیم.
عضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، با اشاره به دانشآموختگان حوزه و دانشگاه، تأکید کرد: باید با این افراد ارتباط گرفت و از ظرفیت آنها استفاده کرد.
نیروی انسانی حرف اول را میزند
آیتالله محمود رجبی عضو شورایعالی حوزههای علمیه هم، با اشاره به اهمیت نیروی انسانی، ابراز کرد: گرچه در هر کاری عوامل مختلفی مؤثر است؛ اما نیروی انسانی حرف اول را میزند و در موضوع بحث ما، یک جنبه رؤسای شوراهای استانی هستند که کار را اولویت اول خود بدانند.
وی با بیان اینکه شوراهای استانی در فضای فرهنگی استان میتوانند بسیار مؤثر باشند، اظهار کرد: اگر بخواهیم موفق باشیم، حتماً باید یک برنامه سالانه در خود استان تهیه شود. اگر یک برنامه زمانمند، هدفمند و قابل ارزیابی داشته باشیم، بسیاری از نقایص قابل حل است.
عضو شورایعالی حوزههای علمیه، با اشاره به ضرورت ارتباط مستمر اعضای شوراهای استانی با شورایعالی و مدیریت حوزههای علمیه، اظهار کرد: اگر موارد بهطور منظم منتقل شود، مشکلات حل میشود؛ اما پراکندگی مانع این است که نگاه تحولی رخ دهد.
وی پیام «حوزه پیشرو و سرآمد» را نعمت بسیار بزرگی برای حوزههای علمیه عنوان کرد و افزود: آنچه مهم است، توجه ویژه به این پیام و بهویژه بحث تبلیغ است که رهبر معظم انقلاب فرمودند: تبلیغ باید اولویت اول حوزه باشد.
سرمایهگذاری ویژه در هویت، اخلاق، معنویتعضو جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، با بیان اینکه باید برای طلاب در سه عرصه اخلاقی، علمی و بصیرتی آموزشهایی لحاظ شود، اظهار کرد: باید روی مسئله هویت و اصالتِ اخلاق و معنویت سرمایهگذاری ویژه کنیم. اگر اینگونه نباشد، رسالت سربازی امام زمان(عج) محقق نشده است.
وی دانشگاه و آموزش و پرورش را دو نهاد مهم و آیندهساز توصیف و بیان کرد: هرچه میتوانیم باید روی این دو سرمایهگذاری کنیم و نسبت به این دو همت ویژه داشته باشیم؛ بهخصوص راجع به مسائل بصیرتی.
فضای مجازی، مانع رشد معنوی طلاب
آیتالله محمدرضا ناصری رئیس شورای حوزه علمیه استان یزد نیز در این اجلاسیه، خواستار ساماندهی حضور طلاب در مدارس آموزش و پرورش شد و ضمن تأکید بر ضرورت حفظ ارتباط حوزه علمیه با این دسته از طلاب، ابراز کرد: اگر طلاب حاضر در آموزش و پرورش ساماندهی نشوند، حوزه بسیاری از افراد خوب و خوشاستعداد خود را از دست خواهد داد.
نماینده ولیفقیه در استان یزد، با اشاره به لزوم برنامهریزی جهت رشد معنوی طلاب، فضای مجازی را از موانع رشد معنوی طلاب ارزیابی و خاطرنشان کرد: مسئله تهذیب در حوزه بسیار حائز اهمیت است.
حوزه علمیه در 30 سال گذشته بهاندازه 300 سال پیشرفت داشته استاستاد علیاکبر رشاد، رئیس شورای حوزه علمیه استان تهران هم در این اجلاسیه، برگزاری این جلسه را نشاندهنده توجه شورایعالی حوزههای علمیه به شوراهای استانی دانست و ابراز کرد: از این اقدام خوب تشکر میکنم و تقاضا میکنم که این اجلاسیه بهصورت سالانه تکرار شود.
وی شورای حوزه علمیه استان تهران را اولین شورای استانی حوزههای علمیه عنوان و اظهار کرد: غالباً مسائل اجرایی در شورا مطرح میشود و کمتر به مسائل کلان پرداخته میشود که شاید علت آن این است که شوراهای استانی بازخواست نمیشوند.
وی با اشاره به سابقه حوزه علمیه تهران بیان کرد: حوزه علمیه تهران حدود 150 مرکز علمی، قریب به 12 هزار طلبه و حدود 1500 استاد دارد.
استاد رشاد با بیان اینکه حوزه علمیه در 30 سال گذشته بهاندازه 300 سال پیشرفت داشته است، مسئله مدارک حوزوی، تحصیل غیرحضوری طلاب، جذب طلاب به آموزش و پرورش و کمرنگشدن هویت طلبگی را از جمله چالشهای مهم پیش روی حوزههای علمیه ارزیابی کرد.
ضرورت حمایت از فعالیتهای رسانهای
حجتالاسلام والمسلمین سیدحسن عاملی، رئیس شورای حوزه علمیه استان اردبیل هم، با تأکید بر لزوم تمرکز شورایعالی حوزههای علمیه بر سیاستگذاری، از تمرکز چهرههای سرشناس، علمای بزرگ و طلاب در شهر مقدس قم انتقاد کرد و بر ضرورت تمرکز زدایی از حوزه علمیه قم تأکید نمود.
نماینده ولیفقیه در استان اردبیل، با تأکید بر ضرورت ایجاد منابع مالی پایدار برای حوزههای علمیه گفت: اگر منابع پایدار وجود نداشته باشد، نمیتوانیم با سایر مراکز علمی دنیا رقابت کنیم.
امام جمعه اردبیل اصلیترین وظیفه حوزه علمیه را تبلیغ و تبیین حکیمانه دین معرفی کرد و ضمن انتقاد از کمبود روحانی در مناطق روستایی، این مسئله را سبب محرومیت مردم از تربیت دینی دانست.
وی با اشاره به ضرورت حمایت از فعالیتهای رسانهای خاطرنشان کرد: معاونت تبلیغ باید متناسب با تجهیزات مورد نیاز برای تبلیغ نوین تجهیز شود.
حجتالاسلام والمسلمین عاملی، با اشاره به اقدامات حوزه علمیه اردبیل در آموزش زبان خارجی به طلاب، گفت: حوزه علمیه از جهت بینالمللی باید برای نشر کلام اهلبیت(ع) فعالیت کند.
وی ضمن اشاره به نفرتپراکنیهای دشمنان علیه جمهوری اسلامی ایران، تصریح کرد: کشور به یک جنگ روانی دچار شده و جمهوری اسلامی هیچ یار و یاوری ندارد؛ بنابراین حوزه علمیه نباید فقط تماشا کند.
شوراهای استانی بازوان شورایعالی حوزههای علمیه هستندحجتالاسلام والمسلمین غلامعلی صفایی بوشهری، رئیس شورای حوزه علمیه استان بوشهر نیز، با بیان اینکه شورایعالی مغز متفکر و تصمیمساز حوزه علمیه است، عنوان کرد: شورایعالی جایگاه خطیر و مهمی دارد و شوراهای استانی، بازوان این مجموعه هستند.
نماینده ولیفقیه در استان بوشهر، با پیشنهاد برگزاری جلسات شورایعالی با حضور اعضای شوراهای استانی، ابراز کرد: ارتباط شورایعالی با استانها، یک ضرورت است و انقطاع از آن، خسارتهایی داشته و خواهد داشت.
وی خواستار تدوین سند چشمانداز برای هریک از شوراهای استانی متناسب با شرایط حوزه علمیه آن استان شد و اظهار کرد: این مسئله برای انسجام برنامهها متناسب با نیازهای آمایشی هر استان، یک ضرورت است.
امام جمعه بوشهر با اشاره به شرایط پیچیده فرهنگی در استانهای مرزی بیان کرد: تهاجم فرهنگی بهویژه تهاجم علیه دین را در سطح استانها مشاهده میکنیم و اینقدر فشار بر جامعه از جهت ابتذال و انحراف بالا رفته که سطح تهاجم به دبستانهای ما رسیده است.
وی در پایان سخنان خود بر لزوم آسیبشناسی نسبت به کاهش انگیزه تحصیلی و تهذیبی تأکید کرد.
جدایی حوزههای علمیه استانها از حوزه علمیه قم ممکن نیستحجتالاسلام والمسلمین رسول فلاحتی گیلانی، رئیس شورای حوزه علمیه استان گیلان هم، با اشاره به نظریه جدایی حوزههای علمیه استانها از حوزه علمیه قم ابراز کرد: زمانی برخی این نظریه را مطرح میکردند که باید امور به استانها واگذار شود؛ اما با شرایط فعلی این مسئله میسر نیست.
نماینده ولیفقیه در استان گیلان، با اشاره به ضرورت تجدید نظر در شیوههای آموزشی فعلی و تأکید بر ضرورت توجه طلاب به علوم حوزوی و مسائل روز، افزود: طلبه اگر در علوم حوزوی کار کند، میتواند اثرگذار باشد و آیتالله مصباح و شهید مطهری(ره) نمونههای موفق این امر هستند.
لزوم تقسیم کار میان حوزههای علمیه استانی و حوزه علمیه قمحجتالاسلام والمسلمین لطفالله دژکام رئیس شورای حوزه علمیه استان فارس نیز، با بیان اینکه باید در شیوه مدیریت حوزه به توافق برسیم، تصریح کرد: یکی از بحثهای اساسی این است که آیا مدیریت حوزه متمرکز باشد یا اینکه مأموریتهایی برای استانها تعیین شود و کار آن قسمت را به خود استان محول کنیم؟
وی افزود: عمده ذهنیت در ابتدا این بود که مدیریت حوزهها در کل کشور متمرکز شود؛ اما با توجه به نیازهای زیاد جامعه، باید تقسیم کاری میان حوزههای علمیه مختلفی که ذیل حوزه علمیه قم تعریف میشوند، صورت پذیرد و اجازه داده شود، خودشان آن وظایف را انجام دهند.
نماینده ولیفقیه در استان فارس، ضمن انتقاد از کمبود مبلغ و تمرکز حضور طلاب در شهر مقدس قم، ادامه داد: اگر حوزههای علمیه استانی را بهگونهای سامان دهیم که بتوانند نیازهای مبلغان را خودشان سامان دهند، این مسئله خیلی راحتتر حل خواهد شد.
ضرورت تغییر ترکیب شوراهای حوزههای علمیه استانیحجتالاسلام والمسلمین احمد مطهریاصل، رئیس شورای حوزه علمیه استان آذربایجان شرقی هم، ضمن تقدیر از عملکرد آیتالله اعرافی بهعنوان مدیر حوزههای علمیه، از برنامهریزیها و رایزنیهای صورتگرفته برای حضور طلاب در مدارس آموزش و پرورش تشکر کرد.
نماینده ولیفقیه در استان آذربایجان شرقی، تحقق وظایف شوراهای استانی را مستلزم تغییر ترکیب این شوراها ارزیابی و ابراز کرد: لازم است عدهای از روحانیون و غیرروحانیون که میتوانند به پیشبرد وظایف شورا کمک کنند، در قالب عضو یا کمیتههای تخصصی به شورا اضافه شوند.
«طرح امین» سبب خالیشدن مساجد از روحانی شده استحجتالاسلام والمسلمین محمدباقر محمدی لائینی، رئیس شورای حوزه علمیه مازندران نیز، دورنمای حضور طلاب در مدارس، دانشگاهها و ادارات را مثبت ارزیابی و اظهار کرد: اگرچه این مسئله دورنمای مثبتی دارد؛ اما چون مدیریت درستی روی آن صورت نگرفته، دچار ضعفها و آسیبهایی شده است.
نماینده ولیفقیه در استان مازندران، حضور طلاب در مدارس در قالب طرح امین را سبب خالیشدن مساجد از روحانیون دانست و تأکید کرد: اینگونه طرحها باید قبل از اجرای سراسری ابتدا در یک یا دو استان پیاده شود تا جوانب آن بهصورت کامل به دست بیاید و نتایج مورد بررسی قرار گیرد.
امام جمعه ساری، با اشاره به ضرورت احیای موقوفات حوزوی اظهار کرد: اگر امروز کسی بخواهد آخوند بماند، باید چطور تأمین شود؟ واقعاً مشکل معیشت وجود دارد و چارهای نیست که طلاب جذب ادارات شوند. موقوفات زیادی داریم که در دست ما نیست و باید احیا شوند.
مدارس علمیه قرآنی باید به الگوی سایر مدارس علمیه تبدیل شوندحجتالاسلام والمسلمین حبیبالله غفوری، رئیس شورای حوزه علمیه استان کرمانشاه هم، شرایط حوزه علمیه این استان را رو به پیشرفت توصیف و اذعان کرد: باور ما این است که حوزه علمیه کرمانشاه، ظرفیت بیشتری از آنچه انجام گرفته، دارد و با تدابیری که در حال پیگیری است، وضعیت بهتر خواهد شد.
وی با اشاره به وضعیت خوب طلاب محصل در مدارس علمیه قرآنی، بیان کرد: مدارس علمیه قرآنی میتوانند الگوی مناسبتی باشند، برای سایر مدارس تا توجه به قرآن در آنها نیز بهتدریج پیگیری شود.
نماینده ولیفقیه در استان کرمانشاه ضمن تقدیر از توجه شورایعالی به عملکرد شوراهای استانی در آستانه 15 سالگی این شوراها، گفت: نوع چینش اعضای شورا خیلی تأثیرگذار است. اگر افراد صاحبفکر انتخاب شوند، به حل مسائل استان کمک فراوانی خواهد کرد.
امام جمعه کرمانشاه مدیران مدارس علمیه را عامل تعیینکننده در کیفیت خروجی این مدارس عنوان و ابراز کرد: مدیر مدرسه اگر قوی، متخلق، بیتوقع و دنیاگریز باشد، طلاب خوبی تربیت میکند. اگر بتوانیم از میان جمع فاضلی که در قم اجتماع کردهاند، کسانی را برای مدیریت مدارس علمیه کشور بسیج کنیم، شرایط بسیار بهتر خواهد شد.
تحولات بسیار خوبی در حوزههای علمیه صورت گرفته استحجتالاسلام والمسلمین سیدمهدی قریشی، رئیس شورای حوزه علمیه آذربایجان غربی هم اظهار کرد: تحولات بسیار خوبی در برنامهریزی و نوع مدیریت انجام گرفته است که لازم است، از آیتالله اعرافی و اعضای شورایعالی قدردانی کنیم.
وی افزود: به نظر میرسد، تکرار این جلسه ضروری است و اگر صلاح بدانید و کل اعضای شوراهای استانی جمع شوند، بسیار مفید خواهد بود. همچنین لازم است راهکاری برای ارتباط شوراهای استانی با یکدیگر اندیشیده شود تا از تصمیمات و مصوبات همدیگر مطلع شویم.
نماینده ولیفقیه در استان آذربایجان غربی با اشاره به ضرورت ارتباط حوزههای علمیه شیعه و سنی، بیان کرد: اگر خود حوزه، ارتباط علمی میان حوزههای علمیه شیعه و سنی را برقرار نکند، دیگران به میدان خواهند آمد.
وی حضور طلاب در مدارس آموزش و پرورش در قالب طرح امین را مفید ارزیابی و ابراز کرد: حضور طلاب در مدارس فواید بسیار زیادی دارد؛ البته آسیبهایی نیز وجود دارد که باید درمان شود؛ اما به هر حال طلاب رفتهاند و اگر 50 درصد هم موفق باشند، کار فرهنگی بسیار بزرگی صورت میگیرد.
امام جمعه ارومیه افزود: طرح امین باب خیر بسیار بزرگی است که به روی حوزههای علمیه باز شده است و در مجموع، فواید و برکات آن بسیار بیشتر از آسیبها بوده است.
حجتالاسلام والمسلمین قریشی، حضور طلاب در میان مردم، سازمانها، کارخانهجات، بیمارستان و ... را ارزشمند توصیف و اظهار کرد: برای دروس جنبی حوزه باید برنامهریزی شود تا طلاب متناسب با نیاز استان خود در دروس شرکت و بتوانند مشکلات استان را حل کنند.
وی همچنین خواستار اختیارات بیشتر حوزههای علمیه استانی در مدیریت اموال و املاک شد.
«طرح امین» یکی از بزرگترین برکات حوزه علمیه در سالهای اخیرحجتالاسلام والمسلمین سیدابوالحسن فاطمی رئیس شورای حوزه علمیه استان چهارمحال و بختیاری نیز، طرح امین را یکی از بزرگترین برکات حوزه علمیه در سالهای اخیر عنوان و بیان کرد: برکات این موضوع زیاد و غیر قابل انکار است. اگر امروز اثری در پهنه آموزش و پرورش میبینیم، بهبرکت حضور مبلغان خواهر و برادر است.
وی تصریح کرد: آنچه مسلم است، این است که آموزش و پرورش از قبل از سال 1400 تاکنون تغییرات زیادی داشته که بهخاطر حضور طلاب طرح امین در مدارس است و ما نیز بعضی اوقات این عزیزان را جمع میکنیم تا احساس ناامیدی یا جدایی از حوزه نداشته باشند.
نماینده ولیفقیه در استان چهارمحال و بختیاری، با بیان اینکه آینده حوزه مقداری نگرانکننده است، خاطرنشان کرد: درگذشته طلاب همت خود را مصروف حوزه و دین میکردند؛ اما امروز رسیدن به آن درجات را دور از دسترس میدانند و از طرف دیگر، جذابیتهای دیگری نیز وجود دارد.
امام جمعه شهرکرد توضیح داد: همانطور که سایر مراکز برای نیروهای خود برنامهریزی میکنند و بهتناسب نیازهایی که دارند، نیرو استخدام میکنند، در حوزه علمیه نیز باید ابتکاراتی به خرج داده شود و نیازها احصا شود تا افراد بر این اساس در حوزه پذیرش شوند.
همه در قبال اسلام و انقلاب مسئولیت داریم
حجتالاسلام والمسلمین سیدنصیر حسینی، رئیس شورای حوزه علمیه استان کهگیلویه و بویراحمد هم، با بیان اینکه همه ما در قبال اسلام و انقلاب مسئولیت خطیری داریم، بیان کرد: 95 درصد از زیرساختهای آموزشی، خدماتی و اقتصادی استان کهگیلویه، بعد از انقلاب اسلامی شکل گرفته است.
وی با تأکید بر ضرورت تأمین معیشت طلاب متأهل، ابراز کرد: اگر بخواهیم طلاب ممحض در تحصیل شوند، باید مسئله معیشت آنها تا حدودی حل شود.
نماینده ولی فقیه در استان کهگیلویه و بویراحمد، با اشاره به حضور طلاب در مدارس و ادارات، اظهار کرد: حضور در مدارس و ادارات با رویکرد فرهنگی، در شأن طلاب است و اگر اشکالاتی در این زمینه وجود دارد، باید برطرف شود؛ وگرنه اصل کار بسیار ارزشمند است.
وی با بیان اینکه دشمن از فاصله روحانیت با مردم سوء استفاده میکند، تصریح کرد: در آشوب سال 1401، مدارس طرح امین، کمترین مشکل را داشتند.
امام جمعه یاسوج در پایان سخنان خود، خواستار وضع قوانینی بهمنظور الزام طلاب حاضر در مدارس آموزش و پرورش برای تلبس به لباس روحانیت و حفظ هویت طلبگی شد.
ضرورت روزآمدسازی متون آموزشی حوزههای علمیهحجتالاسلام والمسلمین محمد عبادیزاده، رئیس شورای حوزه علمیه استان هرمزگان هم، از عدم پیشبینی سازو کارهای نظارتی مناسب برای شوراهای استانی انتقاد کرد.
نماینده ولیفقیه در استان هرمزگان، با تأکید بر ضرورت برونسپاری تدریجی برخی از وظایف مرکز مدیریت و شورایعالی حوزههای علمیه به استانها، اظهار کرد: باید متناسب با توان و ظرفیتهای هر استان، مأموریتها واگذار شوند تا شوراهای استانی بتوانند آرام آرام نقش بازوی مشورتی را ایفا کنند.
امام جمعه بندرعباس با اشاره به اهمیت روزآمدسازی متون آموزشی حوزههای علمیه متناسب با تحولات جهانی، افزود: با توجه به شتاب فزایندهای که در دنیا وجود دارد، لازم است، در متون حوزوی بهصورت مستمر تجدید نظر انجام شود.
وی خواستار تشویق مردم به وقف برای حوزههای علمیه شد و بیان کرد: اهمیت این مسئله باید برای مسئولان اوقاف تبیین شود تا مردم برای حوزههای علمیه نیز وقفهایی داشته باشند.
انتقاد از قطع ارتباط حوزه علمیه با طلاب فعال در آموزش و پرورشحجتالاسلام والمسلمین مرتضی مطیعی، نایبرئیس شورای حوزه علمیه استان سمنان نیز، با تشکر از برگزاری این جلسه، با گرامیداشت یاد و خاطره آیتالله سیدمحمد شاهچراغی رئیس فقید شورای حوزه علمیه و نماینده سابق ولیفقیه در این استان، با بیان اینکه شوراهای استانی باید بهعنوان بازوان شورایعالی دیده شوند، اظهار کرد: شوراهای استانی در کف میدان حضور دارند؛ لذا باید بیشتر اعتماد شود و هر جا که ممکن است، امور واسپاری گردد تا نتیجه بهتری حاصل شود.
نماینده ولیفقیه در استان سمنان، با تأکید بر ضرورت وجود معاونت تهذیب در مدارس علمیه گفت: حضور یک فرد مهذب که با طلاب انس بگیرد و مشکلات را گزارش دهد، ضروری است.
امام جمعه سمنان، با اشاره به اثرگذاری بسیار مثبت طلاب طرح امین در مدارس آموزش و پرورش، از قطع ارتباط حوزه علمیه با سایر طلاب فعال در آموزش و پرورش انتقاد کرد.
اخلاق و تهذیب جایگاه لازم را در حوزه علمیه ندارندحجتالاسلام والمسلمین سید عبدالنبی موسویفرد، نایبرئیس شورای حوزه علمیه استان خوزستان نیز با بیان اینکه اخلاق و تهذیب جایگاه لازم را در حوزههای علمیه ندارند، تصریح کرد: اگر اساتید مهذب باشند، این مسئله تا حدی جبران میشود.
وی با اشاره به مشکلات معیشتی طلاب، هدفمندسازی شهریه را بسیار خوب توصیف کرد و افزود: طلبه اگر واقعا در طلبگی خود ممحض شود، خدا به او کمک میکند.
خالیشدن شهرها از علما و مجتهدین، لزوم توجه بیشتر به قرآن و نهجالبلاغه و کاهش نرخ رشد جمعیت شیعه، از دیگر محورهای سخنان امام جمعه اهواز در این جلسه بود.
لزوم نظارت بر عملکرد شوراهای استانی
حجتالاسلام والمسلمین اللهنور کریمیتبار، رئیس شورای حوزه علمیه استان ایلام هم، با تأکید بر لزوم نظارت بر عملکرد شوراهای استانی حوزههای علمیه اذعان کرد: اگر چنانچه به وظایف و اختیارات شوراها عمل کنیم، شاید 80 درصد از مشکلات حل شود.
نماینده ولیفقیه در استان ایلام، با اشاره به طرح تبلیغی امین، اظهار کرد: طرح امین برای استان ایلام کمک فوقالعادهای بوده است و مدیران آموزش و پرورش نیز از وجود آن تشکر دارند.
ضرورت تعیین ابزارهای نظارتی مناسب برای شوراهای استانیحجتالاسلام والمسلمین حسن علیدادی سلیمانی، رئیس شورای حوزه علمیه استان کرمان نیز، ضمن تقدیر از آیتالله اعرافی، عملکرد مدیر حوزههای علمیه را دلسوزانه و جهادی توصیف کرد.
وی ابراز کرد: حوزههای علمیه در این 12 قرنی که مسئولیت هدایت جامعه را بر عهده داشتهاند، با فراز و نشسیبهایی همراه بودهاند؛ اما علیرغم همه اینها، بهواسطه این حوزههای علمیه و شخصیتهای بزرگ آن، حوادث بزرگی خلق شده که از جمله آن انقلاب اسلامی ایران است.
نماینده ولیفقیه در استان کرمان، بر اهمیت تعیین ابزارهای نظارتی برای شوراهای استانی جهت نظارت بر عملکرد مدیر استان تأکید و بیان کرد: نحوه نظارت شوراهای استانی بر عملکرد مدیر استان شفاف نیست و اگر بهتر تبیین شود، مناسبتر است.
امام جمعه کرمان، با اشاره به مسئله موقوفات حوزوی، اظهار کرد: بهتر است موقوفات حوزههای علمیه توسط یک شرکت زیر نظر مدیر اداره شوند و استانها خودشان مکلف شوند که استان خود را تأمین کنند.
تقاضای گسترش و تقویت «طرح امین»
حجتالاسلام والمسلمین عبدالرضا پورذهبی، رئیس شورای حوزه علمیه استان کردستان هم، خواستار تقویت و گسترش طرح امین در این استان شد و ابراز کرد: طرح امین در استان کردستان موفقیت قابل قبولی دارد و تقاضای تقویت آن را داریم.
وی در بخش دیگری از سخنان خود، ضمن انتقاد از عدم توجه کافی به مسجد، بیان کرد: روحانیت ما مسجدمحور نیست و متأسفانه تعداد قابل توجهی از مساجد استان امام جماعت ندارد.
نماینده ولیفقیه در استان کردستان، با اشاره به جایگاه معنویت در حوزههای علمیه، اظهار کرد: سعی کردیم با محوریت استاد، بیشتر به معنویت طلاب بپردازیم؛ چراکه ما نیز اگر چیزی بلد هستیم، از اساتید خود داریم.
مسئله هویت طلبگی و لزوم تقویت تبادلات حوزههای علمیه تشیع و تسنن، از دیگر محورهای سخنان امام جمعه سنندج در این جلسه بود.
بیانیه «گام دوم» و پیام «حوزه پیشرو» محور فعالیتها باشدحجتالاسلام والمسلمین حسین مظفری، رئیس شورای حوزه علمیه استان قزوین نیز در این اجلاسیه، با اشاره به اهمیت ترکیب شوراهای استانی در به ثمر نشستن مصوبات آن، ابراز کرد: باید افرادی در ترکیب شورا اضافه شوند که وزانت علمی شورا افزایش یابد.
امام جمعه قزوین، دبیری شورای استانی توسط مدیر استان را مانع ایفای نقش نظارتی این شورا دانست و بیان کرد: اگر دبیری این شورا بر عهده مدیریت استان باشد، بُعد نظارتی شورا بر مدیر، یا از بین میرود و یا ضعیف میشود.
نماینده ولیفقیه در استان قزوین، با اشاره به بیانیه «گام دوم انقلاب» و پیام «حوزه پیشرو و سرآمد» اظهار کرد: باید برنامهریزیهایی انجام شود تا این دو بیانیه، محور فعالیتهای اساتید و طلاب را تشکیل دهد.
صرف مطرحکردن مشکلات چیزی را حل نمیکندحجتالاسلام والمسلمین سیدمصطفی حسینی، نایبرئیس شورای حوزه علمیه زنجان هم با اشاره به دغدغههای مطرحشده در این جلسه، ابراز کرد: خواهشمندم دغدغههای کلان مطرحشده در این جلسه مورد پژوهش قرار بگیرد.
نماینده ولیفقیه در استان زنجان، ضمن تبیین برخی مشکلات و چالشهای موجود، تصریح کرد: صرف مطرحکردن مشکلات در این جلسه، چیزی را حل نمیکند؛ باید از این تعامل خوبی که میان مرکز مدیریت، شورایعالی و شوراهای استانی وجود دارد، نهایت استفاده را ببریم.

سفرهای استانی شورایعالی مایه خیر و برکت استحجتالاسلام والمسلمین حبیبالله شعبانی، رئیس شورای حوزه علمیه استان همدان نیز، با تقدیر از برگزاری این جلسه، خواستار تداوم برگزاری اینگونه جلسات شد و با اشاره به ارتباط طلاب و اساتید با شورایعالی حوزههای علمیه، بیان کرد: سفرهای استانی شورایعالی بسیار مایه خیر و برکت است.
نماینده ولیفقیه در استان همدان، با اشاره به اهمیت طرح امین اظهار کرد: مساجد ما چند نفر جمعیت دارند و چهکسانی در آنجا حضور پیدا میکنند؟! اما یک طلبه در یک مدرسه توانسته است، تعداد زیادی از جوانان را دور خود جمع کند.
وی با اشاره به کمبود مبلغ ابراز کرد: کمبود مبلغ با شرایط فعلی قابل جبران نیست و متأسفانه متدینین ما هم در برخی مسائل شرعی با مشکل مواجه میشوند.
امام جمعه همدان در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به تولیدات فاخر علمی حوزه علمیه قم، از جمله کتاب «الفائق» و «الشخص الإعتباری»، اظهار کرد: متأسفانه تولیدات حوزه علمیه قم، از قم و تهران خارج نمیشود و به استانها نمیرود. باید تدبیری اندیشیده شود که این تولیدات در فضای علمی کشور توسعه پیدا کند.
لزوم توانمندسازی و تقویت سطح اساتید مدارس علمیهحجتالاسلام والمسلمین سیداحمدرضا شاهرخی، رئیس شورای حوزه علمیه استان لرستان هم، ضمن بیان آماری از وضعیت حوزههای علمیه استان، بر ضرورت توانمندسازی و تقویت سطح اساتید تأکید کرد.
نماینده ولیفقیه در استان لرستان، با اشاره به فرایند انتقال اعتبارات به استانها گفت: گاهی این فرایند طولانی میشود و سرعت لازم را ندارد که درنتیجه مشکلاتی را به وجود میآورد.
لزوم کاهش ساخت و سازهای غیرضروری، عدم توانایی تولیت برخی مدارس در تأمین هزینههای مدرسه و انتقاد از طولانیبودن روند تغییر مدیر و معاونان مدرسه، از دیگر محورهای سخنان امام جمعه خرمآباد در این جلسه بود.
برگزاری این اجلاسیه در راستای رویکرد شورایعالی در ارتباط با اقشار مختلف حوزوی است
در ابتدای این اجلاسیه، حجتالاسلام والمسلمین احمد فرخفال، مسئول دبیرخانه شورایعالی حوزههای علمیه، پس از خوشامدگویی به حضار، ابراز کرد: این مجلس در جهت تبیین راهکارهای استفاده بهینه از ظرفیتهای شوراهای استانی در حوزههای علمیه تشکیل شده است.
وی برگزاری این جلسه را در راستای رویکرد شورایعالی در ارتباط با اقشار و طبقات مختلف حوزوی عنوان کرد و افزود: در این مسیر باید با مشورتهای لازم با تمامی طبقات حوزههای علمیه، این راه عظیم و دقیق را بهصورت جامع طی کنیم.
حجتالاسلام والمسلمین فرخفال اضافه کرد: لازم به ذکر است که در این دوره، هم از جانب مدیریت محترم و هم از جانب شورایعالی، در سطح وسیعی با طبقات مختلف حوزویان نشستهای تخصصی برگزار شده است که بسیار مفید و کارآمد بوده است.
مسئول دبیرخانه شورایعالی حوزههای علمیه اضافه کرد: این اولین جلسه مشترک اعضای محترم شورایعالی و مسئولان محترم شوراهای استانی است. قطعاً با رویکردی که در نهمین دوره از شورایعالی حوزههای علمیه وجود دارد، این محفل و استماع نظرات بزرگان، میتواند راهگشای بسیاری از مشکلات در حوزههای علمیه کشور باشد.
گفتنی است، در پایان این اجلاسیه، آیتالله اعرافی مدیر حوزههای علمیه، ضمن جمعبندی مطالب مطرحشده تصریح کرد: شوراهای استانی باید از همه ظرفیتها برای رشد و ارتقای حوزههای علمیه در کشور استفاده کنند و ما هم با تمام وجود و در حد توان و امکان، از حمایتهای لازم دریغ نخواهیم کرد.