*به پایگاه هفته نامه خبری حوزه (افق حوزه) خوش آمديد* اَللّهُمَّ كُنْ لِوَلِيِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَعَلى آبائِهِ في هذِهِ السّاعَةِ وَفي كُلِّ ساعَةٍ وَلِيّاً وَحافِظاً وَقائِداً وَناصِراً وَدَليلاً وَعَيْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَكَ طَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فيها طَويلا
منو اصلی
نام :   
ایمیل :   
اخبار

سایت مقام معظم رهبری

خبرگزاری حوزه نیوز

مدیریت حوزه علیمه قم

صفحه اصلی > فرزانگان 


فرزانگان شماره خبر: ٣٧٠٣٩٩ ١٢:١٠ - 1394/10/02   فرزانگان شماره 443 ارسال به دوست نسخه چاپي


فرزانگان شماره 443

آیةالله‌ شیخ محمد فاضل ایروانی‌ قدس‌سره


آیةالله‌ ملا محمد ایراوانی مشهور به فاضل ایروانی، از بزرگان فقهای امامیه و جامع معقول و منقول بود که سال 1232ق در شهر ایروان و در بیت دیانت و روحانیت به دنیا آمد. خاندان ایروانی از خاندان‌ منسوب به زعامت و مرجعیت شیعه در ایران، عراق، قفقاز بوده‌اند. ملامحمد در زادگاه خود پرورش یافت و در همان شهر با خواندن و نوشتن آشنا شد. ...

 

 

ولادت: 1232ق

وفات: 1306ق

مدفن: نجف اشرف

اساتید: بزرگانی چون شیخ مرتضی انصاری، شیخ محمدحسن نجفی، شریفالعلما مازندرانی، سیدابراهیم قزوینی، شیخ حسن کاشفالغطاء، میرزا جعفر طباطبایی و... .

شاگردان: سیداحمد مستنبط تبریزی، شیخ محمد حرزالدین نجفی، میرزا حبیبالله رشتی، میرزا حسن علیاری تبریزی، سیدمحمدتقی طالقانی و... .

آثار: رساله عملیه، اصولالفقه، التعادل والتراجیح، اصالةالبرائة، تعلیقه بر رسایل و... .

آیةالله ملا محمد ایراوانی مشهور به فاضل ایروانی، از بزرگان فقهای امامیه و جامع معقول و منقول بود که سال 1232ق در شهر ایروان و در بیت دیانت و روحانیت به دنیا آمد. خاندان ایروانی از خاندان منسوب به زعامت و مرجعیت شیعه در ایران، عراق، قفقاز بودهاند. ملامحمد در زادگاه خود پرورش یافت و در همان شهر با خواندن و نوشتن آشنا شد. ایشان پس از استیلای دولت روس بر آن منطقه، رهسپار ایران گردید و در حوزه علمیه قزوین به فراگیری علوم دینی مشغول شد و از محضر آیةالله حاج ملاعبدالکریم ایروانی استفاده وافی نمود. خود ایشان میفرمود: «هنگامی که در مدرسه قزوین تحصیل میکردم، هنوز به سن رشد و بلوغ نرسیده بودم که در مدرسه، شرح لمعه تدریس میکردم و همان وقت قوه اجتهاد و استنباط را داشتم.»

مهاجرت به عراق

آیةالله ایروانی در حالیکه چهارده سال داشت، برای ادامه تحصیلات وارد کربلای معلی شد و به مدت چهار سال در آن دیار ملکوتی از محضر آیةالله سیدابراهیم قزوینی و دیگر اساتید بهرهمند شد. ایشان پس از آن، به نجف اشرف رفت و با تحصیلات و افادات علمی و نیز پالایش روحی و معنوی، عمر خود را در این شهر به پایان برد.

مرجعیت

آیةالله فـــاضــــل ایــــــروانی، پس از وفــــــات آیــــــــات عظام شیخ مرتضی انصــــاری و سیــدحسیــن تــرک کــوهکمــری، بــه مــرجعیت رسیــد و بــرخــی از شیعیــان ایــــران، عــــراق، هنــــد، تــرکیــه، روسیــه و قفــقــاز به ایــن عــالــم ربــانی رجوع کــردنــد. امــوال و وجــوهــات شــرعیــه فــراوانــی به ایشان میرسید. معروف است کــه آیــةالله فاضــل، اولیــن کسی بــود کــه هــر مــاه بــه طــلاب شهریــه میداد و قبل از ایشان وجوه شرعی بهصورت تقسیمی بهدست طلاب میرسید.

ایشان از بزرگانی چون شیخ مرتضی انصاری، صاحب جواهر و شریفالعلما مازندرانی، اجازه روایی دریافت نمود و خود نیز در همین راستا منشأ فیض و صدور اجازه برای شاگردان بود.

از منظر دیگران

آیةالله امینالشرع خویی مینویسد: آنحضرت، خود عالمی بود غریر و بحری بود موّاج؛ از اکثر علوم مثل ریاضی و هیئت، نجوم، حکمت، کلام، طب، فقه و اصول و منطق بهره کامل و حظی وافر داشت. عالمی بدان سادگی، کمتر دیده میشود. نسّاب بودند و انساب مردم را کما هو حقه میشناختند.

صدرالاسلام محمد امین، در مرآةالشرق مینویسد: ایشان که خداوند بر او رحمت کند، دارای خلق و خوی بزرگوارانه، در دوستی پا برجا، متقی، با ورع و بسیار خوشاخلاق بود. درک و فهم و ضبط مطالب او دقیق و نهایت سعی و تلاش در تحقیق و علم داشت و به انواع علوم از جمله حکمت متعالیه، طب، ریاضیات، ادبیات، معنای و منطق مسلط بود.

وقتی از آیةالله مامقانی یک مسئله فقهی را استفتاء میکنند، مینویسد: مادامی که آقای فاضل در حال حیات است از ما استفتاء نکنید، که صحیح نیست ما اظهار رأی بکنیم.

میراث ماندگار

این استاد برجسته حوزه نجف، هم در زمینه خلق آثار قلمی موفق بود و هم در بخش تربیت شاگردان و ارادتمندان. ایشان که قبل از رسیدن به سن بلوغ تدریس را شروع کرده بود، در زمان استاد گرانقدرش شیخ انصاری قدس‌سره در نجف محفل تدریس داشت و پس از وفات ایشان، حوزه درسی آیةالله ایروانی یکی از برجستهترین محافل درسی به شمار میرفت.

آیةالله ملاعلی واعظ خیابانی در این زمینه مینویسد: تبحر و احاطه و جامعیت این عالم معروف و مشهور بود و در مجلس درس همواره از دیگر علوم و فنون استشهاد میفرمود. از نجف نوشته بودند که تحریر تقریرات و ضبط بیانات آقای فاضل ایروانی بهواسطه تنوع و توسع ممکن نیست.

رحلت

عاقبت، روح این مرجع عالیقدر در ربیعالاول سال 1306ق به ملکوت اعلی پیوست و جسم پاکش در مدرسهای که خود بنا کرده بود، به خاک سپرده شد. از آنمرحوم سه فرزند روحانی و صالح به یادگار ماند که ادامه دهنده راه پدر بودند.

روحش با اصفیای عالم محشور باد

منبع: گلشن ابرار/9/250

تلخیص و تنظیم مجدد: علیاکبر بخشی

 


خروج




پنج شنبه ٠٩ بهمن ١٣٩٩
جستجوی وب
کانال تلگرام
با افق حوزه به روز باشید
با
کانال تلگرام